Dankzij de nieuwe bewaartechniek konden de longen langer dan 11 uur buiten het lichaam worden bewaard. Dat gaf artsen tijd om eerst de lever te transplanteren, die essentieel is voor een goede werking van de longen.
Dankzij de nieuwe bewaartechniek konden de longen langer dan 11 uur buiten het lichaam worden bewaard. Dat gaf artsen tijd om eerst de lever te transplanteren, die essentieel is voor een goede werking van de longen.

UZ Leuven-artsen zijn erin geslaagd om donorlongen meer dan elf uur te bewaren vóór transplantatie – een wereldprimeur, want de langste periode ooit gerapporteerd. De lange bewaartijd van de longen was nodig omdat de patiënt vooraf ook nog een levertransplantatie moest ondergaan.

Gecombineerde transplantatie

Een patiënt die leed aan chronisch longfalen, ontwikkelde plots ook acute leverproblemen en ging in coma. Wanneer een patiënt lijdt aan een terminale longziekte én aan een terminale leverziekte, kan alleen een gecombineerde long-levertransplantatie het leven van de patiënt redden.

Eerst longen of eerst lever?

Zo’n dubbele transplantatie stelt artsen voor een timingprobleem, vertelt prof. dr. Dirk Van Raemdonck, die de transplantatie mee uitvoerde: “Normaal moet eerst de longtransplantatie uitgevoerd worden en daarna de levertransplantatie. Een donorlong is immers beperkt houdbaar buiten het lichaam, namelijk maximaal tien uur.

Anderzijds heeft een longtransplantatie maar kans op slagen als de leverwerking nog behoorlijk is. Dus bij deze patiënt moest de lever vóór de longen worden getransplanteerd. Daarom gebruikten de artsen een nieuwe bewaartechniek die de longen lang genoeg in goede toestand kon houden.”

Nieuwe bewaartechniek: machine in plaats van ijs

De artsen pasten een nieuwe bewaartechniek toe op de donorlongen. De longen werden niet, zoals gewoonlijk, op ijs bewaard maar in een machine (OCS LUNG™), die zorgde voor continue bevloeiing en beademing op kamertemperatuur.

Professor Van Raemdonck: “De longen konden zo meer dan elf uur buiten het lichaam verblijven zonder dat de kwaliteit ervan werd aangetast. Tot nu toe is nergens melding gemaakt van een langere bewaarperiode, een primeur dus.”

De patiënt heeft ondertussen het ziekenhuis verlaten en stelt het wel.

Meervoudig nut

Dankzij de nieuwe techniek kunnen longen niet alleen langer bewaard worden buiten het lichaam. De kwaliteit ervan kan ook permanent beoordeeld worden. Het is zelfs mogelijk om hun functie te verbeteren in afwachting van de transplantatie. Voor donornieren bestaat al langer een dergelijke machine. In het verleden werd al aangetoond dat oudere nieren bewaard op zo’n machine – en niet op ijs  – onmiddellijk na de transplantatie beter functioneren.

Jammer genoeg betaalt de ziekteverzekering deze nieuwe bewaarmethode nog niet terug. Het gebruik van deze bewaartechniek blijft voorlopig beperkt tot uitzonderlijke omstandigheden.

UZ Leuven en de fabrikant van de machine staan dan volledig in voor de kosten.

Multidisciplinair transplantatieteam

De gecombineerde long-levertransplantatie is afgelopen juli uitgevoerd door het multidisciplinaire transplantatieteam van UZ Leuven, met specialisten uit de diensten hepatologie (onder leiding van prof. dr. Frederik Nevens), abdominale transplantatiechirurgie (onder leiding van prof. dr. Jacques Pirenne), pneumologie (onder leiding van prof. dr. Geert Verleden) en thoraxheelkunde (onder leiding van prof. dr. Paul De Leyn).

Bewaring van beide longen op de OCS LUNG™ machine (Transmedics, Andover, MA, USA)

De foto toont de bewaring van beide longen op de OCS LUNG™ machine (Transmedics, Andover, MA, USA).