Coloscopie
- Wat is een coloscopie?
- Waarvoor wordt een coloscopie gebruikt?
- Doet een coloscopie pijn?
- Voorbereiding
- Verloop
- Na het onderzoek
- Is een coloscopie veilig?
Wat is een coloscopie?
Bij een coloscopie wordt een soepele flexibele sonde gebruikt om de binnenzijde van de ganse dikke darm vanaf het laatste deel (de endeldarm) tot het laatste deel van de dunne darm te onderzoeken.  |
Endoscopisch zicht op het colon. |
Het onderzoek wordt gebruikt om darmpoliepen en kankergezwellen op te sporen en om darmontstekingen, zweren en bloedingshaarden vast te stellen. De coloscoop is een soepele tube en geeft een kleurenbeeld van de binnenzijde van de dikke darm. Doorheen de coloscoop kunnen andere instrumenten ingebracht worden voor het afnemen van weefselstalen (voor later onderzoek onder de microscoop) of voor het uitvoeren van behandelingen (stelpen van bloedingen, wegnemen van poliepen, openmaken van vernauwingen, e.a.). Via de coloscoop kan lucht ingeblazen worden en vocht afgezogen worden om het zicht te verbeteren.
Waarvoor wordt een coloscopie gebruikt?
 |
Schema van het verwijderen van een poliep |
- Evaluatie van bepaalde symptomen om een diagnose te stellen zoals bij veranderd stoelgangspatroon, bloed in de stoelgang, buikpijn, zwarte stoelgang, vermagering, … Een coloscopie kan bijvoorbeeld dikdarmontsteking of een poliep (=lokale zwelling) in het licht stellen. Bovendien kan de arts tijdens de coloscopie weefselstalen nemen die verder onder de microscoop onderzocht kunnen worden door zijn collega, de anatoompatholoog.
- Therapeutische coloscopie : het verwijderen van een poliep, het stoppen van een bloeding, behandeling van een vernauwing.
Doet een coloscopie pijn?
Over het algemeen wordt een coloscopie goed verdragen en kan uitgevoerd worden na toediening van een lichte verdoving via een injectie in de arm. Omwille van deze reden voorziet u best dat iemand u begeleidt omdat het verboden is om dezelfde dag nog met de auto te rijden na toediening van verdovende medicatie.
Uitzonderlijk dient een coloscopie te gebeuren onder algemene verdoving.
Voorbereiding
- Omdat voedselresten het zicht sterk kunnen hinderen tijdens het onderzoek, dient de darm volledig gereinigd te worden voor een efficiënt en veilig onderzoek. Dit kan gebeuren op de dienst endoscopie voorafgaand aan het onderzoek of door een thuisvoorbereiding.
Thuisvoorbereiding met fleet oraal
De arts die het onderzoek aanvraagt zal u een voorschrift meegeven voor 2 flesjes fleet oraal. De thuisvoorbereiding gebeurt als volgt:
Dag voor het onderzoek:- ’s Ochtends en ‘s middags restenarme voeding. Dit betekent geen groenten, fruit met pitten (kiwi, druiven), vezels, granen of bruin brood. Voorbeelden van restenarme voeding zijn pasta en wit brood.
- In de namiddag eventueel een vloeibare maaltijd tot 17u. Nadien mag u niet meer eten tot na het onderzoek.
- ’s Avonds rond 19 - 20u: 1 flesje fleet oraal (eventueel op te lossen in theecitroen) drinken gevolgd door minstens 2,5 liter water of helder vocht.
- Nuchter blijven.
- Rond 7 - 8u: 1 flesje fleet oraal met extra vocht (water, thee, koffie) volgens dorstgevoel.
- Best neemt u de fleet oraal 2 uur voor het vertrek naar het ziekenhuis
- U komt op het afgesproken uur naar de dienst endoscopie.
- Diabetes
- Andere metabole aandoeningen
- Onvoldoende werking van de nieren
- Obstructie
- Onvoldoende werking van het hart
Voorbereiding op de dienst endoscopie
Dag voor het onderzoek:
Restenarme voeding. Dit betekent geen groenten, fruit met pitten (kiwi, druiven), vezels, granen of bruin brood. Voorbeelden van restenarme voeding zijn pasta en wit brood.
Dag van het onderzoek:
- Nuchter blijven.
- Om 8u komt u naar de dienst endoscopie waar een volledige darmreiniging zal gegeven worden. Doorgaans bestaat deze uit het drinken van een drietal liter laxerende zoutoplossing tot de darm volledig gereinigd is van stoelgang. Elke patiënt heeft een persoonlijk toilet ter beschikking tijdens de voorbereiding.
- Eénmaal dat de darm proper is zal de coloscopie uitgevoerd worden volgens de dienstregeling van die dag. De totale duur van uw aanwezigheid in het ziekenhuis hangt dus af van de voorbereidingsduur, de wachttijd volgens het onderzoek, de duur van de eigenlijke procedure en de recuperatietijd na de procedure. In de regel adviseren we patiënten om de hele dag voor dit onderzoek te reserveren.
- De arts die de coloscopie aanvraagt of uitvoert zal informeren naar uw algemene gezondheidstoestand. In het bijzonder de inname van medicatie is belangrijk. Zo is het bijvoorbeeld belangrijk om te weten of u bloedverdunners neemt. Best neemt u dus een lijstje mee met de medicatie die u inneemt om te laten zien aan de arts die het onderzoek plant en aan de arts die het onderzoek uitvoert. Verder is het belangrijk dat de arts op de hoogte is van andere gezondheidsproblemen, in het bijzonder hart-longproblemen, hartkunstkleppen en eventuele zwangerschap. In het bijzonder bloedverdunnende medicatie en ijzerpreparaten dienen best in overleg met uw huisarts of de voorschrijvende arts op voorhand gestopt te worden. Bepaalde therapeutisch handelingen zoals de wegname van een poliep kunnen namelijk niet veilig gebeuren wanneer u bloedverdunnende medicatie inneemt.
- Omdat u na het onderzoek soms minder alert kan zijn als gevolg van de verdoving (zogenaamd spuitje in de arm) mag u zelf niet meer met de auto rijden de dag van het onderzoek. Zorg er voor dat iemand u begeleidt of dat u iemand kan opbellen om u naar huis te brengen.
Verloop
Het onderzoek is in principe pijnloos. Wel kan er een opgeblazen gevoel ontstaan met krampen door het inblazen van lucht doorheen de coloscoop. Dit gebeurt echter om de dikke darm optimaal in beeld te krijgen.
 |  |
Na het onderzoek
Omwille van de verdoving met een injectie in de arm, moet u na de procedure ter plaatse blijven tot dit middel grotendeels uitgewerkt is (1 à 2 uur). In dat geval mag u gedurende de eerstvolgende 12 uur ook geen auto besturen of andere potentieel-gevaarlijke activiteiten uitvoeren.
Na het onderzoek kan u nog buikkrampen voelen of een opgeblazen gevoel hebben. Dit is te wijten aan de lucht die tijdens het onderzoek ingeblazen werd. Deze last verdwijnt snel wanneer u wat wind kan laten. Doorgaans mag u na het onderzoek normaal eten. Soms kan de arts u nog korte tijd dieet opleggen, bv. na het verwijderen van een poliep. Het heropstarten van eventuele bloedverdunnende medicatie wordt best uitgesteld na een therapeutische procedure. Dit bespreekt u dan ook best met de arts die het onderzoek heeft uitgevoerd of uw huisarts.
Is een coloscopie veilig?
Risico's
Coloscopie is een zeer veilig onderzoek. Behandelingen tijdens een colonoscopisch onderzoek houden een iets groter risico in, maar ook deze zijn erg beperkt. Bloeding kan optreden na het verwijderen van een poliep, maar dergelijke bloedingen zijn doorgaans beperkt en kunnen vrijwel altijd tijdens het onderzoek zelf gestopt worden. Soms kan er laattijdig nog een bloeding optreden. Om het bloedingsrisico te verminderen is het belangrijk dat u de arts op de hoogte brengt van de medicatie die u inneemt. Bloedverdunnende medicatie wordt daarom ook best vijf dagen voor de procedure gestopt. Het herstarten van deze medicatie gebeurt pas één week na het verwijderen van een poliep.
Perforatie (een scheurtje in de wand van de darm) treedt uiterst zeldzaam(1/1000 bij niet therapeutische coloscopie) op, maar vergt vaak een operatie (85% van de gevallen). Indien u hierover meer details wenst, bespreek dit vooraf met uw arts.
Infectie
De coloscoop is een ingewikkeld optisch-electronisch toestel bedoeld voor meervoudig gebruik. Het toestel kan niet gesteriliseerd worden door verhitting boven 100° C. Vóór elke nieuw gebruik wordt de coloscoop grondig gereinigd en gedesinfecteerd volgens de recentste internationale wetenschappelijke normen en de bestaande de wetgeving terzake. Hoewel infectie nooit volledig kan uitgesloten worden, is dit toch extreem zeldzaam (1/1.800.000). Indien u hierover meer details wenst, bespreek dit vooraf met uw arts.
